Artikel

Rozendaalsebos


U kent het wel, uw gemeente wil mee in de vaart der volkeren en bouwt de verschrikkelijkste gebouwen. Hele historische (binnen)steden zijn al gekoolhaasd: Arnhem, Deventer, Apeldoorn, Assen, een schier oneindige lijst. En oh ja, het zojuist (augustus 2010) op de Unesco-lijst met veel tam-tam nieuw opgenomen werelderfgoed, de Amsterdamse grachtengordel, was rond de zestiger jaren op een haar na bedoeld om plaats te maken voor flatgebouwen en andere treurnis-architectuur. Er zijn toen lange en zeer felle discussies over gevoerd en het was een dubbeltje op z’n kant, u weet wel: bevolking tégen, regenten vóór. Wat overigens de burger lang geleden ooit zelf vervaardigde, staat tegenwoordig in het openluchtmuseum, maar dat terzijde. Even later is er dan ergens in het land een club die aan die vooruitgang een prijs verleent: aan de vooruitziende blik, de majestueuze visie, de indrukwekkende vormgeving, het architecturale hoogstandje, enzovoort, van de nieuwe beton en glas monstertjes in de gedaanten van een pedaalemmer of scheerapparaat.

Zo verging het ook het bosbeheer van de gemeente Rheden op de Veluwezoom. Het bos paste niet meer zo goed bij de meubeltjes en stuifzand leek toch weer een nieuw frisser kleurtje in het saaie Rozendaalse groen. Dertig hectare bos is er tegen hevige protesten van de burgers in gekapt voor stuifzand. De duizenden bomen zijn inmiddels afgevoerd en waarschijnlijk aan de meestbiedende verkocht en de burger bleef met een ontzield rampenlandschap achter. En zie daar: de bomen weg èn een heuse CO₂-prijs èn een bomenprijs. Begrijpt u het nog? Alsof u over hun werk kunt oordelen!

Over dubbele belangen, nobele doelen en 'win-win-win-win-situaties' in het natuurbeheer. De verlies-verlies-situatie onder de dubbele streep ontbreekt helaas altijd. Die is voor andermans rekening, de burger en de natuur.




Rozendaalse bos ontbost


Dit artikel is op 10-05-2008 geplaatst
Dit artikel is op 04-08-2010 gewijzigd




Ecopiraterij en greenwashing
Ons gezamenlijk energieverbruik zal enorme consequenties hebben voor natuur en milieu. Omdat sommigen op ongekend grote schaal fossiele stoffen en ertsen als aardgas, aardolie en uranium in onder andere energiecentrales verstoken om de ongebreidelde energiehonger te stillen, raakt ons aller aardse atmosfeer zeer ernstig vervuild. Dat heeft weer gevolgen voor het klimaat dat daardoor naar het schijnt ingrijpend gaat veranderen.

Na Al Gore’s bemoeienissen „An Inconvenient Truth”, is dit thema in onze samenleving opeens onderwerp van gesprek geworden. Vrijwel dagelijks melden ons sindsdien grote energiebedrijven via reclameboodschappen zeer voortvarend dat zíj vooral ‘groen’ zijn. Verder gebruikt een groot deel van de consumenten inmiddels ‘groene energie’, Natuurmonumenten legt een ‘klimaatbos’ aan en Stichting Boomfeestdag reikt sinds 2005 jaarlijks de CO₂ Bomenprijs uit (de prijs is ingesteld door het zwaar overschatte en weinig effectieve Stichting Boomfeestdag). Dat gaat lekker zult u zeggen.

Nee dus. De consument haakt inmiddels massaal af van ‘groene energie’ omdat de overheid er geen poot meer naar uitsteekt en de prijs daardoor misschien een fractie hoger uitvalt dan grijze energie. De consument weet inmiddels ook al dat die vrolijk draaiende windmolens en klaterende watervallen op de tv-reclames procentueel in het energieaandeel bijna te verwaarlozen zijn en dat het overgrote deel van de zogenaamde ‘groene energie’ toch echt uit het buitenland komt. Bovendien heeft het verstoken in energiecentrales van palmolie uit bomenakkers op de plaats van eerder gekapte oerwouden, alsmede de energiewinning uit het verbranden van afval de meningsvorming geen goed gedaan. Geen zinnig mens zal dit immers als ‘duurzame energie’ erkennen. Terecht natuurlijk en het is een schaamteloze streek van onze overheid om langs duistere wegen te doen alsof er voortvarend gewerkt wordt aan verandering in onze energiehuishouding.

Het ‘klimaatbos’ van Natuurmonumenten is helaas van hetzelfde laken een pak. Mensen die op hun geweten worden aangesproken trekken gemakkelijk hun beurs. Het verontrustende hiervan is dat deelnemers het gevoel krijgen een bijdrage te leveren aan het klimaatprobleem. Dat lucht het hart, maar het klimaatprobleem komt er geen stap verder mee. Het aangeplante treurbos van Natuurmonumenten verdwijnt zoals vrijwel al haar bossen straks gewoon in de houtversnipperaar waardoor het klimaateffect nul of slechter is. ‘Onderhoud’ (het dunnen van de houtakker), kap, transport, verwerking tot krantenpapier of het maken van houtsnippers - hout uit Nederlandse bossen verdwijnt bijna altijd naar zeer laagwaardige 'producten' en kòsten alleen maar energie. Met andere woorden: het 'klimaatbos' is volksverlakkerij.

Dan de CO₂-bomenprijs van Stichting Boomfeestdag. Die is in 2007 aan de gemeente Rheden verleend. Omdat 387 kinderen op boomfeestdag op negen verschillende locaties, onder begeleiding van boswachters van Natuurmonumenten (hé, daar zijn ze weer), 2700 jonge boompjes hebben geplant in Nationaalpark Veluwezoom. „De prijs werd aan de gemeente Rheden uitgereikt omdat zij op boomfeestdag het hoogste aantal kilogrammen CO₂ heeft vastgelegd” meld ons een regionaal krantje. Maar de gemeente Rheden heeft in hetzelfde jaar van uitreiking alleen al op één project tientallen hectaren! - officiële opgave van de gemeente Rheden is 20 hectare, critici spreken over rond dertig hectare - een volledige kaalslag in een van haar bossen aangericht. De gemeente had lak aan de hevige protesten tegen deze geraffineerde plotseling uit de lucht gevallen houtkap. Het komt er op neer dat de gemeente Rheden in no time vele tienduizenden bomen omzaagde, afvoerde en in de houthandel bracht. Dán haar nog een CO₂-bomenprijs uitreiken is nog kleffer en misleidender dan het verstoken van palmolie uit palmboomplantages afkomstig van akkers waarop eerst het oerwoud is gekapt. Dit is ronduit vulgair en onsmakelijk theater voor eigen gewin.

Het gaat dus helemaal niet lekker met ons klimaat. Hoe staat het met het kooldioxidegehalte (CO₂) in onze aardatmosfeer? CO₂ is immers één van de belangrijkste gassen die het broeikaseffect veroorzaken. CO₂ komt in grote hoeveelheden vrij door menselijk handelen, vooral uit verbrandingsprocessen en bij het winnen en verwerken van delfstoffen als uranium. Het Amerikaanse wetenschappelijk instituut National Oceanographic and Atmospheric Administration (NOAA) houdt deze wereldwijde gegevens al jaren nauwgezet bij. Onlangs publiceerde zij haar laatste gegevens, lopend vanaf 1960 tot een voortschrijdende trend naar 2010. Die cijfers zijn schokkend. De lijn is voortdurend stijgend, en zelfs toenemend stijgend in de laatste jaren.

Nederland is natuurlijk niet in zijn eentje verantwoordelijk voor de wereldwijde CO₂-uitstoot, maar heeft daarin wel een relatief groot aandeel: volgens dit Duitse document is Nederland per vierkante kilometer op Taiwan en Zuid-Korea na de grootse CO₂-vervuiler ter wereld.

Ook steken wij verontrustend slecht af als het gaat om beleidsverandering (energietransitie). Nederland is wereldkampioen symboolpolitiek: grootaandeelhouder in gebakken lucht, jongleur in boekhoudkundige truc’s in CO₂. Het aandeel duurzame energie is er lager dan in de meeste andere Europese landen en neemt zelfs weer af.

Kan het beter? Duitse wetenschapsinstituten hebben berekend dat alle daar te lande verbruikte elektrische energie kan worden opgewekt door windmolens, zonnepanelen en biogasinstallaties. Technisch is dat goed mogelijk zo concludeert men. Duitsland zit nu al op 15 procent duurzame energie en nadert met rasse schreden de 20 procent. Denemarken bereikte al eerder de de 25-procent-grens en Zweden zal in 2020 het verbruik van fossiele delfstoffen als olie en gas tot nul (nul: u hoort het goed) hebben teruggebracht… Vooral Duitsland als 'economische motor van Europa maakt indruk. Als daar zich de trend van de laatste jaren in de energietransitie naar duurzame energie zich doorzet, dan komt aldaar in 2020 alleen al uit zonnepanelen (PV) 50 procent van het TOTALE landelijke elektriciteitsverbruik uit zonne-energie. Dát gaat dus lekker.

De energiemonopolisten (Shell, NUON, Eneco, etc.) zijn natuurlijk niet geneigd naar verandering naar duurzame energie. De oude fossiele energie verdient uitstekend zoals de vette jaarcijfers telkens laten zien. De zogenaamde vrije marktwerking was in deze een kapitale blunder van onze overheid. De huidige energiemonopolisten zijn daardoor verworden tot een verstikkend stopmiddel. Cholesterol in energiebeleid! Want duurzame energie komt voort uit verscheidene technieken als biogas, zonnepanelen, windmolens, etc.. Zij is voorts kleinschalig en per definitie decentraal, want zij komt uiteindelijk voort uit één onafhankelijke en niet te controleren bron: de zon. Zo bezien is dit verhaal helemaal niet somber, er zijn prima mogelijkheden om de boel snel op orde te krijgen. De techniek is er, en kan nú en sofort toegepast worden.



Bronnen



Trends in CO₂: NOAA













Februari 2008, gemeente Rheden. Eén man slechts was van november tot mei met dit monstertje in de weer. Resultaat: dertig hectare bos duurzaam verwoest.






Februari 2008, gemeente Rheden. Er is op deze foto al een aardig beginnetje gemaakt. Eén geflipte politicus heeft deze verwoesting op haar geweten. Zij had lak aan de protesten en sloot resoluut de burgers buiten de deur. Verder zocht ze zorgvuldig deskundige medestanders uit voor haar project en ontliep nog zorgvuldiger deskundige tegenstanders bij haar incompetente gefröbel. Alleen ja-knikkers mogen daar meedoen. Het resultaat is een ecologisch rampgebied in dit 'herstelde natuurgebied'. Met dank aan GroenLinks.






Mei 2008, gemeente Rheden. Hier ligt een klein deel van dertig hectare bos keurig aan kant, klaar voor de houthandel. Volgend jaar gaan we lekker verder, vanwege de vogeltjes en zo. Hoezo natuurbeheer? Bomen verlaten van nature toch nooit het bos? En dan nog zonder blikken of blozen een CO₂-bomenprijs in ontvangst nemen? Theater. Als ene Mugabe die binnenkort een 'verpletterende' verkiezingsoverwinning in de wacht zal slepen. Verdraaid, het buitenland komt hier wel erg dichtbij.