Artikel

Boomfeestdag in Velp


Nog maar kort geleden was het begrip ‘vrijen’ synoniem met de eerste schuchtere toenaderingspogingen tussen puberjongens en -meisjes. En andersom natuurlijk. Ontluikende erotische gevoelens leidden zo tot de eerste zoen of wat gefriemel in een donker fietsenhok of een achteraf hoekje in het park. Door het creatieve taalgebruik van politici staat het begrip vrijen nu in het licht van enge seksueel overdraagbare ziekten en maatschappelijk onaangepast risicovol gedrag.




Dit artikel met de foto is eerder in het laatste kwartaalnummer van 1999 in Nieuwe wildernis verschenen. Het fotobijschrift is nieuw en samen met het artikel op 24-11-2009 op deze website geplaatst.




In die tijd ontkiemden bomen nog uit zaad , de kastanje viel nog zomaar uit de boom en als hij niet werd weggeschoffeld kon daaruit een nieuwe boom ontstaan. Natuurlijk was dat lang niet altijd gewenst op die plek. Dan verzamelde de gemeenteambtenaar een handvol van die vruchten om deze op een eigen terreintje te laten kiemen zodat ze later elders konden worden uitgeplant. Soms verzamelden kinderen voor de gemeente voor een paar centen kastanjes, eikels, of beukennootjes.

Voor zoveel romantiek is in het huidige Nederland geen plek meer. Dat moet anders. Daarom hebben we nu Boomfeestdag. Ach, je kunt je er druk over maken, maar zoveel kwaad kan het toch ook niet als met deze ambtenarenaflaat wat begrip voor bomen bij kinderen wordt bijgebracht? Zolang dat maar op het schoolplein gebeurt of desnoods in het ‘openbaar groen’ rond het gemeentehuis. In bossen zouden wij zeggen: laat daar de zaadjes maar gewoon weer als vanouds vallen en laat de natuur daar maar haar heilzame werk doen. Het fietsenhokprincipe, zullen we maar zeggen, bevalt nog steeds heel goed en er komen ook bij bomen nog steeds kindertjes van.

Maar het ambtenarenspeeltje krijgt grimmige trekjes, zodat we dit stukje wel móesten maken. We nemen het voorbeeld van Boomfeestdag in Velp. Het thema is: “Bomen voor eeuwen’. Toe maar. Dit wordt de kindertjes geïllustreerd aan de hand van een gedicht van Louis Mercier, u weet wel die zonderlinge schaapherder die met zijn stok gaatjes in de bodem prikte en er telkens een zaadje in deponeerde zodat er één groot woud ontstond. Dat dat de ondergang voor zijn schapen betekend móet hebben, verteld het verhaal niet, want schapen begrazen geen bomen, wél kiemplantjes van bomen overigens, maar we nemen nu maar even aan dat dat niet de bedoeling geweest kan zijn van deze meneer.



Een boom planten is
Een blijk van vertrouwen in de aarde
Een daad van hoop op de toekomst
Een daad van hoop op de toekomst
Een daad van naastenliefde jegens
De toekomstige geslachten
Die van zijn vruchten zullen genieten
Wanneer wij er niet meer zijn.



Bomen voor eeuwen” en „vruchten”: daar wringt dus de schoen. Ons probleem is niet dat we weinig bomen hebben, maar dat we zelden bomen willen laten staan. En zeker niet eeuwenlang. Een beetje natuurbos over de grens bevat met gemak meer bomen van meer dan twee eeuwen oud dan je er in heel Nederland zult vinden.

Jammer van Boomfeestdag is natuurlijk dat voor de ogen van onze kindertjes nu ook de vrucht van de boom zijn natuurlijke functie ontnomen wordt. Het kan nog erger: zaden krijgen is ongewenst boomgedrag. Overstekende takken, afvallend loof, plakkerige linden, neerploffende zaden, dat kán niet meer volgens ambtenaren. En wat niet kan dat maken we tegenwoordig eenvoudig. Geloof het of niet, de kastanjes die in Velp op Boomfeestdag zullen worden geplant, zijn een bizar kwekersproduct die geen zaden meer kúnnen voortbrengen. Steriel is wel zo schoon. Nu kunnen wij voortaan niet meer zonder Boomfeestdag. We zullen moeten wennen aan niet-plakkende linden, zuilvormige beuken of eiken, steriele bomen, en de genetisch gemodificeerde boom staat al te dringen om in de bosbouw te worden toegepast.






Bomen voor eeuwen
De praktijk van alledag bewijst toch echt dat “bomen voor eeuwen” vervangen moet worden door “bomen voor even”. De foto is op 17-12-1999 in Velp gemaakt. Een typisch gevalletje van onaangepast boomgedrag. Te gevaarlijk, ziek of een andere vorm van overlast? De oude boom had beter moeten weten: hier willen wij maïs, geen oude bomen.

Bomen voor even. We schrijven 24-11-2009. Wat zien we dan op deze plek? Niets. De oude boom was er al afgerobt waar de foto nog maar een boomstomp laat zien. De oude gekapte boom was niet ziek en was geen bedreiging voor de volksgezondheid, nee hij stond gewoon in de weg. De afgemaaide maïs op de foto laat zien dat de oude boom toen al tot op een restje van een paar vierkante meter na op de huid werd gezeten. Maar de nieuwe boom is er ook al niet meer... De aanplant van de nieuwe boom destijds was theater, een aflaat om de oude om te zagen en af te voeren. De nieuwe heeft er misschien een paar maanden gestaan en is al lang verdwenen. Hoe was het ook al weer: “Die van zijn vruchten zullen genieten, wanneer wij er niet meer zijn.”
[/i/